Murdar Ne Demek? Murdar mı Mundar mı?

Murdar Ne Demek? Murdar mı Mundar mı?
Murdar Ne Demek? Murdar mı Mundar mı?

Murdar Ne Demek

İşte dilimize Farsçadan girmiş bir kelime daha. Murdar ifadesi, genel olarak İslam dininin emrettiği şekilde kesilmemiş hayvan etleri için kullanılır. Ancak dinen kirli sayılan her şey murdar olarak tanımlanmaktadır. Tük Dil Kurumu sözlüklerine de murdar ne demek şeklinde bakılırsa, bu kavramın üç farklı anlam taşıdığı görülür. Birinci anlamı, dini kurallara aykırı şekilde kesilmiş hayvan demektir. İkinci anlamı kirli ve pis demektir. Üçüncü anlamı ise cinsel ilişki sonrasında yıkanmamış ve güsul abdesti almamış kişi demektir.

İslam dininde yemek için kesilecek hayvanların besmele ile ve Allah’ın adı ile kesilmesi ve bir takım kurallara uyulması gerekir. Bu nedenle kendi kendine ölmüş bir hayvanın eti yenmez ve bu et murdar kabul edilir.

Zayi Ne Demek

Aslına bakılacak olursa, ölmüş hayvanların etini yemek, tıbben de sağlıklı değildir. Hayvan ölünce vücudundaki bakteriler birden üremeye başlar ve kısa zamanda et yenmez duruma gelir. Bu bakımdan, yükseklerden düşüp ölen, suda boğulan veya yırtıcı hayvanların parçaladığı hayvan etlerinin yenmesi, hem sağlıksızdır hem de dinen caiz değildir. Bunun gibi putlara adanan hayvanların eti de murdar kabul edilir.

Bu kelimenin kökeni Farsçadır ve ölmek anlamına gelen murdan kelimesinden türemiştir. Murdan kelimesi ise eski Farsçada bulunan ve ölümlü varlık anlamına gelen martiya kelimesinden türemiştir. Martiye ile Sanskritçe’de aynı anlama gelen martya sözcüğü aynı kökten gelir. Hintavrupa anadiline de mor-to olarak girmiştir. Hintavrupa anadilinde mer (ölmek) kökü bulunmaktadır. Günümüzde İngilizcede murder (cinayet) ve morgue (morg), Latincede mori (ölmek) ve mortuus (ölü) ve Farsçada marg (ölüm) hep aynı kökten türemiş kelimelerdir.

Murdar kelimesine rastlanılan en eski yazılı eser, 1100’lerde kaleme alınmış olan Mukaddimetü’l-Edeb isimli eserdir. Bu eser Arapça öğrenmek isteyenler için hazırlanmış olan ve içinde Arapça kelimeler ve kısa cümleler bulunan pratik bir sözlüktür. Bu eser, zamanının hadis, tefsir, dil ve kelam bilgini olan Fars asıllı Zemahşeri tarafından yazılmıştır. Demek ki o dönemlerde de murdar kelimesi kullanılıyordu.

Bu kelime dilimizde fiil olarak, etmek ve olmak fiilleri ile birlikte kullanılır. Murdar etmek demek kirletmek, kullanılamaz duruma getirmek anlamlarına gelirken, murdar olmak kirlenmek, kullanılamaz duruma gelmek anlamlarına gelir. Murdar oldu dendiği zaman, yazık oldu veya yalan oldu gibi anlamlar çıkar.

Murdar Nedir

Bu sözcük, bugün üzeri iyice küllenmiş kelimeler arasındadır. Bugün daha çok bu kavram yerine ziyan etmek veya boş yere harcamak gibi ifadeler kullanılıyor. Günümüz edebiyatında da bu kelime pek kullanılmaz. En fazla klasik eserlerde okuyucunu karşısına çıkabilir ve murdar nedir anlamak için sözlük karıştırmak gerekir.

Aslında bu kelimenin günümüze ulaşmasında etkili olan tek şey, bir atasözümüzdür. Bilindiği gibi kedi yetişemediği ciğere murdar dermiş. Yani bir kişi, elde etmek istediği şeye ulaşamıyorsa veya elde edemiyorsa, onu pis ve kötü olarak niteler. Bu durum aslında bir avuntu şeklidir.

Bir atasözü de, kasabı çok olan kurban, murdar olur şeklindedir. Yine murdar etin kavurması olmaz denir.

Murdar mı Mundar mı

Eski bir kelime olduğu için genelde murdar ile mundar birbirine karıştırılır. Peki murdar mı mundar mı doğrudur? Aslında doğrusu murdar ifadesidir. Ama günlük konuşma sırasında mundar veya mındar gibi yanlış kullanımlara rastlanmaktadır.

1 Yorum

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here