Montessori Eğitimi Nedir, Nasıl Uygulanır? Amaçları Nelerdir?

montessori eğitimi nedir nasıl uygulanır amaçları nelerdir
montessori eğitimi nedir nasıl uygulanır amaçları nelerdir

Montessori Eğitimi Nedir? Montessori Eğitimin Amaçları 

Her çocuğu bir birey olarak ele alan bir eğitim anlayışıdır. Çocuğun ilgi alanlarını, becerilerini, karakter özelliklerini, bireysel öğrenme hızını dikkate alan ve eğitim programını buna göre planlayan eğitim sistemine denir. Montessori eğitimi nedir sorusunun kısaca cevabı budur. Dünya çapında geçerliliği ispatlanmış olan montessori eğitimi, kendi etkinliklerini planlayan, yaşayarak öğrenen ve işbirliğine önem veren bireyler yetiştirmeyi amaçlar.  Montessori eğitiminde öğretmen sürecin kontrolünü öğrencilere verir. Çocuklar yaratıcılıklarını kullanarak öğrenim süreçleri hakkında seçim yaparlar. Öğretmen ise sürecin daha verimli ilerlemesi için çocukların yaşlarına uygun etkinlikler sunar ancak seçimi onlara bırakır. Yani Montessori eğitiminde öğretmen müdahaleci değil, yönlendiricidir. Çocuklar, kendi kapasitelerini geliştirmek ve bilgiyi keşfetmek amacıyla çalışmalarını hem bireysel hem de gruplar halinde yaparlar.

Montessori Eğitimi Nedir?

montessori eğitimi nedir
montessori eğitimi nedir

Bir eğitimci aynı zamanda tıp doktoru olan Maria Montessori tarafından geliştirilmiş bir eğitim modelidir. Maria Montessori üniversitede, psikiyatri kliniğinde, çalışırken özel gereksinimli çocukların eğitimiyle ilgilenmeye başladı. Bu çocuklara uyguladığı eğitim modelinden büyük verim aldı. Bu yöntemin normal çocuklarda daha büyük başarı elde edeceğini düşünerek onlarla çalışma kararı aldı. Daha sonra Roma şehrinde ilk Montessori eğitimi veren Çocuk Evi (Casa Dei Bambini) adlı okulu kurdu. Bu okulun öğrenci grubu 3-6 yaşlarını kapsıyordu. Okulun temel felsefesi ise her çocuğun kendi öğrenme hızında gelişmesini sağlayacak öz eğitim becerisini kazandırmaktı. Montessori eğitimi nedir sorusunun da cevabı olan bu eğitim anlayışı kısa sürede büyük ilgi gördü. Öyle ki bu okulun öğrencilerinin gösterdiği gelişim o kadar önemliydi ki bütün dünyanın ilgisini çekti.

Maria Montessori, insana bakışını ünlü filozof ve yazar J.J. Rousseau’nun “İnsanlar doğuştan iyidir.” sözüyle ifade eder. Ancak bu düşüncesi Hristiyanlık inancının ilk günah anlayışına ters düştüğü için eleştirilmiştir. Montessori eleştirileri umursamamış, insan merkezli eğitim anlayışından vazgeçmemiştir.

Kitapların Çocuk Gelişimi Üzerindeki Etkileri

Montessori eğitimine göre eğitimin odak noktası ve merkezi çocuk olmalıdır. Dolayısıyla mevcut eğitim sistemi doğa kurallarını da dikkate alarak yeniden düzenlenmelidir. Söz konusu eğitim sisteminin 3 bileşeni olmalıdır: öğrenci, öğretmen ve çevre.

 

montessori okullarında eğitim
montessori okullarında eğitim

 

Montessori eğitimi nedir sorusunun kritik cevabı da bu üç bileşende yatar. Öğretmen, çevreyi hazırlayan ve çocukların bu çevrede özgürce seçimler yapmasını sağlayan kişidir. Öğretmenin temel rolü, eğitim programı dahilinde, çocuklara birden çok öğrenim aracı sunmaktır. Her çocuğun öğrenme biçimi ve hızı diğerlerinden farklıdır. Çocuklar, kendilerine sunulan bu öğrenim araçlarından ilgi, ihtiyaçları doğrultusunda uygun olanı seçer ve kullanır. Bu sayede çocuk daha kolay ve hızlı öğrenir. Bir yandan özgür seçim yapabilmenin hazzını yaşar. Diğer taraftan kendine uygun öğrenim aracını kendi seçip uyguladığı için başarı duygusunu tadar. Böylelikle de çocukların öğrenme sürecine olan ilgisi en üst seviyeye çıkar.

Montessori Eğitiminin Amaçları

montessori eğitiminin amaçları nelerdir
montessori eğitiminin amaçları nelerdir

Bu eğitim sisteminin birçok amacı vardır. Önceden hazırlanmış eğitim ortamında çocukların kendilerini keşfetmelerini, bir birey olmalarını sağlamak bunlardan biridir. Montessori eğitiminin amacı nedir sorusuna diğer cevaplar şöyledir:

  • Bu sistem her şeyden önce doğadan kopuk bir yaşamı reddeder. Dolayısıyla amaçlarından biri doğayla daha doğru bir ilişki kurmak ve bu bağı geliştirmektir.
  • Önemli kazanımlarından biri çocukların eleştirel ve yaratıcı düşünme becerisi kazanmalarını sağlamaktır.
  • Montessori eğitiminin amacı özgüven duygusu gelişmiş, sorumluluklarının farkında olan bireyler yetişmektir.
  • Olumsuzluklarla baş edebilen, problem çözme becerisi gelişmiş çocuklar yetişmek bir diğer amacıdır.
  • Montessori eğitimi; çocuklara kendilerine, diğer insanlara ve doğaya saygı duymayı öğretmeyi amaç edinir.
  • Bu eğitim sisteminin bir amacı da üretken olmayı öğretmektir.
  • Hayat disiplini yüksek, liderlik etmeye hevesli çocuklar yetiştirmek en önemli amaçlarından biridir.
  • Montessori eğitiminde çocuklar günlük yaşam becerilerini de geliştirirler. Örneğin, düğme diker, kendi yemek tabaklarını yıkarlar. Kısacası Montessori eğitimi, çocuğun öz bakım becerilerinin gelişimini de amaçlar.
  • Montessori eğiminin amacı nedir sorusuna diğer bir cevap ise vücut koordinasyonu sağlamaktır. Çocuklar somut materyallerle çalıştıkları için hem fiziki gelişim kaydederler hem de el göz koordinasyonu gibi beceriler kazanırlar.
  • Bunların yanı sıra öğrenme süreci, yaparak yaşayarak desteklendiği için dikkat ya da bir şeye yoğunlaşma süresi uzundur. Böylelikle Montessori eğitimi daha sabırlı, konsantrasyon süresi daha uzun bireyler yetiştirmeyi amaçlar.
  • Son olarak, Montessori eğitiminde hem grup halinde hem de bireysel çalışmak esastır. Böylece yardımlaşma duygusu yüksek özgür bireyler yetiştirmek Montessori eğitiminin amacı nedir sorusuna başka bir yanıttır.

Montessori Eğitimi Nasıl Uygulanır?

montessori eğitimi nedir nasıl uygulanır
montessori eğitimi nedir nasıl uygulanır

Merkezinde öğrenenin yer aldığı bu özgün bir sistemdir. Montessori eğitimi nasıl uygulanır sorusunun cevabı şöyledir:  Klasik eğitim sistemlerinin aksine eğitim çevresi sadece sınıftan ibaret değildir. Eğitim çevresi daha geniş olmakla birlikte sınıf düzeni de klasik eğitim sisteminden farklıdır. Çocuklar Montessori eğitim felsefesine göre hazırlanmış sınıfta özgürdürler. Eğitim bir masa sıra düzeninde değil, sınıfın özgürce kullanımı şeklinde devam eder. Çocuk dilerse sandalyede ya da yerde, minder üstünde oturabilir. Kendisi için hazırlanmış eğitim programı dahilinde istediği etkinliği yapabilir. Bu aşamada bireysel çalışabileceği gibi arkadaşlarıyla grup etkinliği de yapabilir. Bu sayede dayanışma kültürünü öğrenir. Ayrıca inisiyatif alma, özgüven duygusu geliştirme bağımsızlık kazanma gibi becerilerini geliştirmiş olur.

Montessori eğitim sisteminde gerçeklik duygusu büyük önem taşır. Dolayısıyla da çocuklar öğrenim materyallerine somut olarak ulaşır, kullanırlar. Bu sayede dünyayı keşfetme fırsatı yakalarlar.

Montessori Okullarında Eğitim Anlayışı

"<yoastmark

Montessori sınıflarında öğrenim materyalleri gerçek ve çeşitlendirilmiş olsa da aynı materyalden birden fazla bulundurulmaz. Bu sayede aynı materyal ile çalışmak isteyen çocuklar ya birlikte hareket etmeli ya da beklemeyi öğrenmelidir. Böylelikle birçok kazanım elde edilir. Birlikte çalışan çocuklar dayanışma, organize olma, görev paylaşımı yapma gibi beceriler kazanır. Tek başına çalışmayı tercih ettiğinde ise arkadaşına saygı duymayı, sabretmeyi, bireysel hareket etmeyi öğrenir.

Montessori eğitimi nasıl uygulanır sorusunun ana hatları bunlardır. Bu eğitim sisteminde her çocuk doğal bir lider olduğu için araştırma merakı, öğrenme isteği ya da başarma arzusu üst düzeydir. Kendilerine verilen görevleri ya da aldıkları sorumlulukları yerine getirme noktasında çok heveslidirler.

Montessori eğitimi nasıl uygulanır noktasında önemli diğer nokta ise sınıfın ya da eğitim ortamının tasarımıdır. Bu anlayışa sahip eğitim yuvalarında çocukların tüm ihtiyaçlarını kendilerinin karşılaması gerekir. Bu sebeple de sınıftaki tüm donanım elemanları, araç gereç çocukların kolayca ulaşabileceği şekilde tasarlanır. Burada amaç çocuğun en başta bağımsızlık duygusunu kazanmasını sağlamaktır. Yani çocuk bir eğitim materyaline ulaşmak için öğretmen yardımına ihtiyaç duymaz. Çünkü o materyallerin yer aldığı dolap da raf da çocuğun kolayca ulaşabileceği şekilde konumlandırılmıştır. Kısacası, Montessori eğitiminde sınıf bir yaşam alanıdır. Çocuklar; öğrenme sürecini soyut ve durağan değil, somut ve eğlenceli bir biçimde gerçekleştirirler.

Montessori Eğitimi Kaç Yaşında Başlar?

montessori eğitimi kaç yaşında başlar
montessori eğitimi kaç yaşında başlar

Doğumdan itibaren süren 6 yıl, Montessori eğitimine göre bilişsel gelişimin en önemli evresidir. Bilinçsiz öğrenmelerle başlayan bu süreç bilinçli öğrenmeyle devam etmektedir. Bu evrede kaydedilen kazanımlar olabildiğince değerlidir. Daha da önemlisi Montessori eğitim anlayışına göre telafisi zor yıllardır. Bununla beraber Montessori eğitimi kaç yaşında başlar sorusuna iki farklı yanıt verebiliriz.

İlk olarak, bebeklik döneminden itibaren başlar diyebiliriz. Montessori eğitimi konusunda yeterli bilgiye sahip olduğunuzu düşünüyorsanız ihtiyaç duyduğunuz materyalleri temin ederek evde başlayabilirsiniz.

Ayrıca sistematik ve profesyonel bir eğitim için Montessori eğitimi 3 yaşından itibaren başlar, diyebiliriz. Burada dikkat edilmesi gereken Montessori eğitimi kaç yaşında başlar sorusundan önce hangi eğitim kurumunu seçmeniz gerektiğidir. Çünkü doğru bir eğitim kurumu, çocuğunuzun gelişimini dikkate alarak, yaş konusunda sizi daha doğru yönlendirecektir. Hangi eğitim kurumunu seçmeliyim sorusunu da dilerseniz bir sonraki başlıkta irdeleyelim.

Montessori Okulu Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

montessori okulu seçerken dikkat edilmesi gerekenler
montessori okulu seçerken dikkat edilmesi gerekenler

Maria Montessori söz konusu eğitimi 100 yıl önce geliştirse de ülkemizde son dönemde popüler oldu. Çocukları için daha iyi bir eğitim arayışında olan aileler Montessori eğitimine büyük ilgi gösterdi. Özellikle büyük şehirlerde Montessori eğitimini benimseyen birçok okul açıldı.  Ancak bu kadar popüler bir eğitim sistemi olması birtakım riskleri de beraberinde getirdi. Montessori eğitimini hakkıyla uygulayan okullar var elbette. Ancak bu eğitim sisteminin popülaritesini kullanan ama içerikten yoksun okullar da var ne yazık ki. İşte bu noktada Montessori okulu seçerken nelere dikkat edilmeli sorusu büyük önem kazanmaktadır. 

Montessori okulu seçerken dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:

Her şeyden önce Montessori okullarında fiziki yapı çok önemlidir. Yazımızın başlarında da ifade etiğimiz üzere sınıf çocukların yaşam alanı olarak dizayn edilmelidir. Çocuklar sınıf içinde özgür hareket alanına sahip olmalıdır. Sınıf ortamının birlikte ya da bireysel çalışma yapmayı sağlayacak genişlikte olması gereklidir. Bütün etkinlikleri sıra düzeni ya da masa etrafında oluşturulmuş eğitim düzeni Montessori felsefesine uygun değildir.

Sınıf ve okul çocukların somut öğrenmelerine imkân tanıyacak materyallere sahip olmalıdır. Montessori eğitiminde çocukların yaparak yaşayarak öğrenmeleri esastır. Bu nedenle soyut öğrenme biçimleri asgari düzeyde olmalıdır.

Montessori okullarında materyaller yüksek raflarda süs gibi durmaz. Çocuklar bu materyalleri dilediği gibi kullanır. Ayrıca eğitim materyalini öğretmen belirleyip çocuğun kullanımına sunmaz. Bu eğitimi veren okullar materyal seçimi çocuğun tercihine bırakır.

Montessori Eğitimi Hakkında 

"<yoastmark

Montessori eğitiminde öğretmen tamamen rehber rolündedir. Eğitim ortamını hazırlayan, çocukları ihtiyaçları doğrultusunda yönlendiren olmalıdır.

Montessori eğitim felsefesi doğadan kopuk değildir. Dolayısıyla çocukların bu okullarda doğa ile etkileşim içinde olmaları gerekir. Hayvan besleme, meyve ya da sebze yetiştirme gibi doğayla doğrudan temas kurmasını sağlayacak alanlara sahip olmalıdır.

Bu eğitim sistemine sahip okullar okulun sınırlarına bağlı kalmaz. Gerektiğinde eğitim programı kapsamında geziler düzenler, doğa yürüyüşleri yapar.

Montessori okullarında klasik eğitim sistemindeki gibi yaş grupları yoktur. Farklı yaş gruplarına sahip çocuklar bir arada yer alır. Böylece birbirlerinden öğrenmeleri sağlanır. Ayrıca büyük çocuklar küçük çocukları yönlendirerek liderlik etmeyi de öğrenir.

Montessori Okulları Nasıl Olmalıdır?

montessori sınıfı
montessori sınıfı

Birçok anne babanın büyük ilgisini çektiği ancak okul seçiminde kararsızlık yaşadığı doğrudur. Peki, anne babaların bir Montessori okulundan beklentisi nedir? Montessori okulları nasıl olmalıdır, gibi sorular aklımızı kurcalamaktadır. Yazımızın bu bölümünde bu tür okulların ne gibi özelliklere sahip olması gerektiğini anlatacağız.

  • Montessori okulları, çocuklara özgürlük alanı tanıyor olmalıdır.
  • Somut öğrenmelere yer vermelidir. Yaparak yaşayarak öğrenmelere dayalı bir sisteme sahip olmalıdır.
  • Farklı yaş gruplarına ait çocukların aynı öğrenme alanı içinde olması gerekir.
  • Sınıf düzeni klasik eğitim sisteminden uzak çocukların ister yerde isterse masada çalışabileceği düzende tasarlanmalıdır.
  • Öğrenme materyalleri çocukların kolayca erişebileceği şekilde sunulmalıdır.
  • Öğrenme materyallerinin basitten karmaşığa, kolaydan zora olacak şekilde sunulması gerekir. Ayrıca renk, bütünlük gibi açılardan uyum içinde olması doğrudur.
  • Öğretmen öğretici değil, cesaretlendirici, yönlendirici rolünde olmalıdır.
  • Okul ve çevresinin çocuğa alternatif öğrenme alanları sunacak, merak duygusunu geliştirecek çeşitlilikle tasarlanmış olması gerekir.
  • Montessori okulları çocukların özgüvenini geliştiren, olaylara farklı bakış açıları kazanmalarını sağlayan niteliklere sahip olmalıdır.
  • Bu okullarda ödül ceza sistemi yoktur. Kendi seçtiği etkinliği tamamlamanın yarattığı başarı duygusu vardır.
  • Her çocuğu farklı gören dolayısıyla her çocuğun öğrenme hızına göre içerik sunan bir yapıya sahip olmalıdır.
Önceki İçerikMikrodalga Fırın Zararlı Mı? Radyasyon Yayar Mı?

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.